"Doe iets aan hoge aantal zelfmoorden"

, door Marjolein te Winkel

​​​Jaarlijks plegen bijna één miljoen mensen zelfmoord. Dat is meer dan het totaal aantal mensen dat overlijdt als gevolg van moord of oorlog. Daar moet wat aan gebeuren, vinden hoogleraren André Aleman van het UMCG en Damiaan Denys van het AMC. In het wetenschappelijk tijdschrift Nature roepen ze beleidsmakers, financiers, onderzoekers en artsen op om in actie te komen om de hoge zelfdodingscijfers aan te pakken. 

Waarom doet u dez​​e oproep?

André Aleman: “Er is een groot gebrek aan onderzoek naar zelfmoord, terwijl het probleem heel groot is. Wereldwijd plegen elk jaar bijna één miljoen mensen zelfmoord, en tien tot twintig miljoen mensen doen een poging​ daartoe. Voor mensen in de leeftijd van 15 tot 44 jaar is zelfmoord een van de drie belangrijkste doodsoorzaken. Dat heeft een grote impact op de samenleving, zowel in sociaal-emotioneel opzicht als in financieel-economisch opzicht. Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat elke zelfmoord de samenleving ruim een miljoen dollar kost.”

Legt u dat eens ​​uit?

“Afgezien van de kosten voor politie, ambulance, ziekenhuis en dergelijke: het gaat vaak om mensen die nog volop meedoen in het arbeidsproces, dus er is een verlies aan productiviteit. En het verlies treft ook nabestaanden: zij kunnen somber worden e​n concentratiegebrek ontwikkelen en dat heeft ook zijn weerslag op hun productiviteit.”  

Zelfmoordneiging moet erkend worden als een op zichzelf staande aando​ening, vindt u. Waarom is dat belangrijk?

“Zelfmoordgedachten hangen samen met psychische aandoeningen, zoals depressie en alcoholverslaving, maar er kunnen ook andere aandoeningen een rol spelen. Als je iem​and behandelt tegen een depressie en die depressie verdwijnt, betekent dat niet automatisch dat de zelfmoordgedachten afneemt. Je moet daarom je behandeling richten tegen de zelfmoordgedachten en om dat succesvol te doen, moet je dit erkennen als specifieke aandoening. In het psychiatrisch handboek staan meer dan honderd aandoeningen beschreven. Daar zouden er best wat vanaf kunnen, maar deze moet erbij.”

Zelfmoord is geen onderwerp waar mensen graag over praten. Maakt dat uw miss​​ie ​moeilijker?

“Het is belangrijk dat he​​t bespreekbaar is. Ook in onze maatschappij is het onderwerp zelfmoord niet erg bespreekbaar, al is er gelukkig wel een toename van openheid te bespeuren. Als er makkelijker wordt gesproken dit onderwerp, en over psychische problemen in het algemeen, zal dat onderzoek en behandeling ten goede komen.”

U pleit voor meer aandacht​​ en meer geld voor onderzoek naar zelfmoord. Wat wilt u onderzoeken? 

“We weten dat zelfmoord complex is, en dat er verschillende routes zijn die ertoe leiden dat iemand suïcidaal wordt. Maar hoe dat precies gaat, weten we niet. Eerdere grootschalige onderzoeken laten alleen zien welke mensen zelfmoord plegen, hoe oud z​e zijn, welke achtergrond ze hebben. Ik wil graag weten wat er in de hersenen gebeurt bij iemand met zelfmoordgedachten. Samen met collega’s uit Leiden en Amsterdam ga ik onderzoek doen aan de hand van MRI-scans van mensen met depressies en angststoornissen. Sommigen daarvan hebben zelfmoordgedachten, anderen niet. We gaan kijken of er verschillen zichtbaar zijn in de hersenen van deze mensen. We willen leren begrijpen hoe iemand tot zelfmoord gedreven wordt.” 

Daarnaast hamert u op het belang van preventie: meer geld en aandacht voor het ​​​voorkomen van zelfmoord. 

“Laat ik e​en voorbeeld geven: twintig jaar geleden vielen er in Nederland zo’n 1500 verkeersslachtoffers per jaar, net zo veel als het aantal zelfmoorden in die tijd. Dat aantal is gehalveerd, dankzij de aandacht en het geld dat is besteed aan verkeersveiligheid. Het aantal zelfmoorden is in ons land inmiddels gestegen naar zo’n 1800 per jaar. Nu zeg ik niet dat we met meer onderzoek en meer preventie het aantal zelfmoorden meteen kunnen halveren, maar we kunnen en moeten dit probleem wel beter aanpakken dan we nu doen.”

Pagina delen Sluiten
 (optioneel)
Wat betekent dit?

Dit is een controle om vast te stellen dat u een menselijke bezoeker van deze pagina bent en geen zoekrobot.