Donororganen aan de oplader

, door Jeanine Bronsema

​​​​​Donororganen geschikt maken en verbeteren voor transplantaties, zodat de slagingskans van een transplantatie groter is en organen langer mee gaan. Dat gebeurt in de orgaanperfusiekamer van het UMCG, die onlangs werd geopend. De orgaanperfusiekamer is de eerste in Nederland en een van de weinigen in de wereld. ​"We zorgen ervoor dat het orgaan eigenlijk niet in de gaten heeft dat het zich buiten het lichaam bevindt"

​In de orgaanperfusiekamer staan vier perfusiemachines waar donororganen in kunnen worden bewaard en verbeterd. In deze machines worden de organen op temperatuur gehouden en doorgespoeld met vloeistoffen die zuurstof naar het orgaan brengen en afvalstoffen afvoeren. Op deze manier blijft het orgaan werken, terwijl het niet in het lichaam zit.  

Shared care for shared organ​​​s

De kamer is geschikt voor drie verschillende organen. De nier ligt in een soort uit de kluiten gewassen koeltas, de longen liggen onder een grote koepel en de lever ligt op een soort commode. Dag en nacht zijn er mensen bij de organen aanwezig om de apparatuur in de gaten te houden en bij te stellen. Zo wordt er alles aan gedaan om optimale zorg te geven aan de verschillende organen.

Dit past goed bij de slogan Shared care for shared organs van het UMCG Transplantatiecentrum.​Tot nu werden organen gekoeld bewaard tot het moment van transplantatie. Maar tijdens deze periode neemt de kwaliteit van het orgaan af door het gebrek aan zuurstof. Voor organen van goede kwaliteit wil dit wel, maar organen die al niet heel goed waren, worden hierdoor soms niet getransplanteerd. 

Als je belt terwijl je telefoon aan de oplader ligt, dan laadt de batterij minder snel op dan wanneer je de telefoon eerst rustig laat opladen. Dit principe geldt ook voor donororganen.​

Met de nieuwe technieken kunnen organen nog steeds gekoeld worden bewaard, maar wel continue doorspoeld worden met een speciale vloeistof, of ze kunnen in een omgeving worden bewaard die gelijk is aan het lichaam.

“Zo zorgen we ervoor dat het orgaan eigenlijk ni​et in de gaten heeft dat het zich buiten het lichaam bevindt”, legt Robert Porte, transplantatiechirurg in het UMCG, uit. Hierdoor neemt de kwaliteit van het orgaan minder af en kan het zelfs verbeteren.

Ook organen die tot nu toe niet als geschikt werden gezien door een te slechte kwaliteit, kunnen na perfusie in het UMCG wel getransplanteerd worden. “Deze speciale orgaanpreservatiekamer is een revolutie in het transplantatieonderzoek”, vertelt Porte enthousiast.

​Telefoon opladen

Porte vergelijkt de situatie met een batterij: “Als je belt terwijl je telefoon aan de oplader ligt, dan laadt de batterij minder snel op dan wanneer je de telefoon eerst rustig laat opladen en daarna pas gebruikt”.

Dit principe geldt ook voor donororganen. Als een lever bij de ontvanger aankomt, is hij ‘op’. Door hem dan direct te transplanteren, moet hij in het lichaam opladen en tegelijkertijd ook zijn werk doen. Dat is te veel in een keer, waardoor de kans bestaat dat een orgaan heel traag op gang komt of zelfs helemaal niet. Door het orgaan eerst aan een perfusiemachine te leggen, kan het daar opladen. Vervolgens kan een orgaan ‘met en opgeladen batterij’ worden getransplanteerd waardoor het een betere start maakt in de patiënt en het orgaan hopelijk ook langer blijft werken. 

Koploper​

Per jaar zijn er ongeveer 250 orgaandonoren in Nederland die één of meerdere organen kunnen doneren, maar er wachten zo’n 1300 mensen op een orgaan. Dat er niet genoeg donororganen zijn komt mede doordat veel organen geen goede kwaliteit hebben. Met de orgaanperfusietechniek is het mogelijk om organen die nu nog ongeschikt zijn voor transplantatie wel geschikt te maken. “We verwachten dat we 10 tot 20 procent meer orgaantransplantaties in het UMCG kunnen doen”, vertelt Porte. "Maar", benadrukt hij, "orgaandonaties blijven nodig."

Het UMCG is het enige ziekenhuis in Nederland dat alle transplantaties mag uitvoeren en heeft in 2014 271 organen getransplanteerd. “Het trucje kunnen we wel: we weten hoe je een long, lever of nier moet transplanteren. De vraag die we ons stellen, passend bij het Healthy Ageing thema van het UMCG is: hoe word je gezond oud na een transplantatie?”, vertelt Porte. “Dit kunnen we bereiken met de orgaanperfusiekamer, omdat patiënten een betere start hebben na transplantatie en organen krijgen die hopelijk langer mee gaan.”   

Bekijk ​ de pagina In beeld die Dagblad van het Noorden maakte over orgaanperfusie: Beperkt houdbaar.pdf

Terugkijken: Robert Porte en UMCG-onderzoeker Michiel Erasmus waren op vrijdag 13 februari te gast in De Wereld Draait Door. ​

​​
Pagina delen Sluiten
 (optioneel)
Wat betekent dit?

Dit is een controle om vast te stellen dat u een menselijke bezoeker van deze pagina bent en geen zoekrobot.