Onderzoek naar nieuwe behandeling coronapatiënten

, door Rene Fransen
foto: Henk Veenstra

​In de week voor Pasen is het UMCG begonnen met een experimentele behandeling van patiënten die geïnfecteerd zijn met het nieuwe coronavirus. Door het immuunsysteem te remmen hopen artsen ernstige complicaties te voorkomen.

Het nieuwe coronavirus infecteert cellen in de luchtwegen. Daar vindt dan een afweerreactie plaats. Als dat goed gaat, verdwijnt het virus hierdoor en heeft de patiënt geen of alleen lichte klachten. 

Maar soms lukt het niet het virus kwijt te raken en ontstaat er na een dag of zeven een veel heftiger afweerreactie. Het virus zit dan vaak diep in de longen. Hier kan de heftige ontsteking er voor zorgen dat opname van zuurstof in de longblaasjes afneemt. De patiënten in het ziekenhuis terecht, en uiteindelijk mogelijk op de intensive care. 

Uit de hand gelopen​​

Op basis van deze observatie is een onderzoek gestart in het UMCG, onder leiding van internist-immunoloog Bram Rutgers en hematoloog Tom van Meerten. Het moet aantonen of complicaties van een coronavirus-infectie zijn te voorkomen door het immuunsysteem af te remmen. 

Dat lijkt onlogisch: het immuunsysteem is er juist om infecties te bestrijden. “Maar onze hypothese is dat er een uit de hand gelopen ontstekingsreactie is bij deze patiënten”, legt Rutgers uit.

Schade voorkomen​

​Coronapatiënten komen in het ziekenhuis als de klachten ernstig zijn. Een deel herstelt met enige ondersteuning, bij anderen verergeren de klachten en zij komen op de intensive care terecht. 

Rutgers: “Er zijn verschillende onderzoeken naar behandeling op de IC, maar wie daar ligt heeft al flinke schade aan de longen opgelopen. Wij willen zien of we dat kunnen voorkomen.”

Reuma-medicijn​​

Dat moet dan gebeuren met Tocilizumab, een middel dat nu gebruikt wordt voor patiënten met bijvoorbeeld reumatoïde artritis, maar ook voor het bestrijden van bijwerkingen van de behandeling voor lymfeklierkanker, iets waar Van Meerten veel ervaring mee heeft. Het middel blokkeert de werking van een signaalstof die interleukine-6 (IL6) heet. 

“Deze stof geeft het ontstekingssignaal door. Wanneer je dit blokkeert, zwakt de ontstekingsreactie af”, legt Rutgers uit. De bedoeling is om een groep patiënten te behandelen met Tocilizumab, terwijl een even grote groep de gewone behandeling krijgt.

Rutgers: “Op dit moment overlijdt ongeveer 20 procent van de coronapatiënten in het ziekenhuis, blijkt uit de gegevens uit Brabant. Wij hopen dat te kunnen halveren met deze behandeling.” 

Samenwerking​

Er zijn in totaal ruim 350 patiënten nodig voor dit onderzoek. Vermoedelijk zijn er in het UMCG niet voldoende patiënten, omdat de epidemie gelukkig over zijn hoogtepunt heen lijkt. ”We hopen daarom dat ook andere ziekenhuizen mee gaan doen.” 

​Het effect van de behandeling wordt gemeten na dertig dagen. Het kan dus even duren voordat duidelijk is of de nieuwe aanpak werkt. “Maar een speciale commissie kijkt tussentijds naar de uitkomsten. Als het effect van de behandeling erg sterk is, zullen we dat sneller zien”, zegt Rutgers. 

Geneesmiddelenfabrikant Roche, de producent van Tocilizumab, stelt het middel beschikbaar voor het experiment. Dat doen zij ook voor een vergelijkbaar onderzoek in de VS. “Ze hebben ons verzekerd dat de experimenten geen gevolgen hebben voor de beschikbaarheid van het middel voor reumapatiënten.” 


 

Pagina delen Sluiten
 (optioneel)
Wat betekent dit?

Dit is een controle om vast te stellen dat u een menselijke bezoeker van deze pagina bent en geen zoekrobot.